Fakalaka ki he kakanó
Pauni Fakamavahe'i
Founga mo e ngaue .

ʻAlikasa ʻo Sekoviá: ko e feituʻu naʻe fāʻeleʻi ai ʻo e siisi ʻIulopé mo ʻAlifoniso .

Sanuali 26, 2026 · Pauni Fakamavahe'i

ufi'ufi 2610

Ne ʻAlikasa ʻo Sekoviá Ko e taha ia ʻo e ngaahi maka fakamanatu fakataipe lahi taha ʻi Sipeini ., ‘o ‘ikai ngata pē ‘i hono fa‘unga fakaofo ‘o e kuonga lotoloto ., ka ko hono tukufakaholo fakahisitōlia mo fakafonua lolotó foki .. ʻOku tuʻu ʻi he tumutumu ʻo ha moʻunga ., Ko e kolotau-kolotau ko ení kuó ne sio tonu ‘i he ngaahi momeniti mahu‘inga ‘i he hisitōlia ‘o e Peninisula ‘Ipeliá ., mei hono tupuʻanga ko ha kolotau Loma ki hono liliu ko ha nofoʻanga fakatuʻi .. Ka neongo ia, ko e taha ‘o hono ngaahi vahe fakamānako tahá ‘oku fehokotaki ia mo e . ʻAlifoniso X ko e Potó ., tuʻi ʻo Kasitile mo León ., ko ia na‘á ne tohi ‘a e ‘uluaki tohi siasi ‘i ‘Iulope ‘i hono ngaahi ‘ā .: ne Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá. Naʻe ʻikai ngata pē ʻi hono liliu ʻe he tohi ko ʻení ʻa e tōʻonga ʻo e sití ʻi he konitinēnití ., ka na‘e toe fakahaa‘i ai ‘a e vīsone fakaetangatá mo e anga fakafonua kehekehe ‘o e tu‘í ., fusing 'ilo faka-'Alepea ., Siu mo e kau Kalisitiane .. ‘I he kupu ko ení ., Te tau fakatotolo‘i ‘a e founga na‘e hoko ai ‘a e Alcázar ko ha senitā ‘o e ‘iló ., ko e tu‘unga fakahisitōlia na‘á ne takatakai‘i ‘a hono fa‘u ‘o e ngāue tāimu‘a ko ení ., ko ‘ene tākiekina ‘i hono tufaki ‘o e sisí pea mo e tukufakaholo ‘oku kei tu‘u ‘o a‘u mai ki he ‘ahó ni ..

Ko ha fale fakatuʻi ʻoku ʻi ai ʻa e laumālie ʻo ha palasi .: ko e tupulaki ‘a e ‘Alikasa ‘o Sekoviá .

Naʻe ʻikai ke fāʻeleʻi ʻa e Alcázar ʻo Segovia ko ha fale maluʻi faingofua ., ka ko ha fakaʻilonga ʻo e mālohí mo e fakaleleiʻí .. Ko hono tupuʻangá ʻoku ʻi he senituli hono 12 ., neongo ko hono fokotu‘utu‘u lolotongá ko e ola ia ‘o e ngaahi fakalahi mo e ngaahi fakalelei hokohoko .. Ko e fuofua kolotau ., na‘e langa ‘i he ngaahi toenga ‘o ha kolotau Loma ‘o e kuonga mu‘á ., Na‘e liliu ia ‘e he ngaahi tu‘i ‘o Kasitilí ki ha nofo‘anga fakatu‘i ‘a ia na‘e fakataha‘i ai ‘a e ngaahi ngāue fakakautaú mo e ngaahi ngāue fakatu‘í.. Ko ho'o tisaini ., mo e ngaahi taua crenellat, ngaahi patio ‘i loto mo e ngaahi holo kuo teuteu‘i ‘aki ‘a e palasitaa Mudejar ., ‘oku fakahaa‘i ai ‘a e tākiekina ‘a e anga fakafonua ‘e tolu na‘e nofo fakataha ‘i Sipeini ‘i he kuonga lotoloto .: ko e kalisitiane ., ko e Mosilemi mo e Siu ..

Lolotonga ‘a e pule ‘a e . ʻAlifoniso VIII (1158-1214), Na‘e fakatahataha‘i ‘a e Alcázar ko ha senitā fakapolitikale mo fakapule‘anga .. Ka neongo ia, Naʻe ʻi he malumalu ʻo e fekau ʻa e . ʻAlifoniso X ko e Potó . (1252-1284) ʻi he taimi naʻe maʻu ai ʻe he fale fakatuʻí ha ʻuhinga foʻou .: ko ia ‘o ha feitu‘u ‘oku fakatapui ki he ‘iló .. Ko e tuʻí ., 'iloa 'i he'ene poupou fakafonua ., na‘á ne fakatahataha‘i ‘a e kau tangata poto mei he ngaahi tafa‘aki kehekehe ‘i Segovia ., mei he kau ‘asitalonomá ki he kau fa‘u-pōpoaki ., liliu ‘a e Alcázar ki ha fa‘ahinga ‘o e . “ʻunivēsiti ʻo e kuonga lotoloto”. Ko e ‘ātakai faka‘atamai ko ení na‘e tupu ai ‘a e fa‘u ‘o e ngaahi ngāue hangē ko e . Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá, naʻe ʻikai ngata pē ʻi heʻene fakafepakiʻi ʻa e sisí ., ka ko e ngaahi vaʻinga papa kehe foki hangē ko e dice mo e alquerque ..

Ko hono fili ‘o e Alcázar ko e feitu‘u ia ke fai ai ‘a e ngāué ni na‘e ‘ikai ko ha me‘a fakatu‘upakē ia.. Ko hono feitu'u fakatu'utamaki ., mama‘o mei he ngaahi fepaki ‘i he taú kae ofi ki he ngaahi hala fefakatau‘aki mahu‘ingá ., na‘á ne ‘ai ia ko ha feitu‘u lelei ki he fakakaukau mo e fefakatau‘aki ‘o e ngaahi fakakaukaú .. Tukukehe, ko e teuteu ʻo homou ngaahi loki nofoʻangá ., mo e ngaahi fakatātā fakasiomētika mo faka‘asitalonomia ., na‘e fakahaa‘i ai ‘a e mahu‘inga‘ia ‘a Alfonso X ‘i he saienisí mo e ‘ātí ., fakatupu ha 'atakai 'oku fe'unga mo e fakatupu fo'ou.

ʻAlifoniso X mo e Siasi .: ko ha halafakakavakava ʻi he vahaʻa ʻo e Hahaké mo e Hihifó .

Ne Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá, tohi 'i he vaha'a 'o e . 1251 y 1283, ‘Oku lau ia ko e fuofua tohi faka-‘Iulope na‘e fakatapui ki he sisí .. Ka neongo ia, ʻOku mahulu hake hono mahuʻingá ʻi heʻene hoko ko ha tohi lēsoni tuʻutuʻuni faingofuá.. Ko e ngāué ko ha fakamoʻoni ia ki he founga naʻe fakafeʻungaʻi mo fakamafola ai ʻe ʻAlifoniso X ʻa e ʻilo ki he tupuʻanga ʻAlepeá ., tuli ki ha taumu‘a mahino .: fakatahataha'i 'a e siasi ki he anga fakafonua faka-Kalisitiane ko ha me'angaue 'o e ako mo e founga ngaue ..

Na‘e a‘u atu ‘a e sisí ki ‘Iulope ‘o fou ‘i ‘Ali-‘Anitālusi ., ‘a ia na‘e fakahaohaoa‘i ai ia ‘e he kau Mosilemí mei hono ‘uluaki liliu faka-‘Initiá .. ‘I he senituli hono 13 ‘i Sipeini ., naʻe ʻosi manakoa ʻa e vaʻingá ʻi he lotolotonga ʻo e kau houʻeikí ., ka naʻe ʻikai haʻane faʻunga fakateolosia te ne hiki hake ia ʻo fakalaka atu ʻi he fakafiefiá .. ʻAlifoniso X, 'ilo'i 'a hono malava fakaako ., fakakaukau ke fakahokohoko hono ngaahi tu‘utu‘uní mo hono fakataipé .. ‘I aí . Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá, 'oku 'ikai ko ha me'a manakoa pe 'a e siasi ., ka ko e fakatata ki he mo'ui ., ʻa ia ʻoku fakafofongaʻi ai ʻe he konga takitaha ha kalasi fakasōsiale . (ko e tuʻi ., ko e kuini, ko e kau pīsopé ., ko e kau naite mo e kau pauni .) pea ko hono nga'unu 'oku ne fakahaa'i 'a e ngaahi tu'unga mo e ngaahi founga 'o e sosaieti 'o e kuonga lotoloto ..

Ko e me'a fo'ou taha 'i he ngaue ko 'ene founga fakafonua kehekehe .. Na‘e ‘ikai fakangatangata ‘e Alfonso X ‘a ‘ene hiki tatau ‘a e ngaahi tu‘utu‘uni ‘Alepeá ., ka na‘á ne fakakoloa‘i kinautolu ‘aki ‘ene ngaahi tokoni pē ‘a‘aná pea ‘aki ‘a e ngaahi fakatātā na‘e fakahaa‘i ai ‘a e kehekehe ‘o hono loto‘aá.. Hangē ko 'eni, ‘i he mu‘aki maniusikilipi . (‘oku tauhi ‘i he Laipeli ‘o e Monasitelio ‘o ‘Eli ‘Esikoliá .), ‘E lava ke ke sio ki he fanga ki‘i fakatātā ‘oku nau fakafofonga‘i ‘a e ngaahi va‘inga ‘i he vaha‘a ‘o e kau Kalisitiané ., Mosilemi mo e kau Siu ., ‘o laine‘i ‘a e fakakaukau ko e sisí ko ha lea fakamāmani lahi .. Ko e founga ko ení na‘e ‘ikai ngata pē ‘i hono fakafaingofua‘i ‘a e mafola ‘a e va‘ingá ‘i ‘Iulope ., ka na‘á ne toe fakatoka ‘a e ngaahi makatu‘unga ki hono tupulaki ki he ngaahi tu‘utu‘uni fakaeonopōní ., hange ko e hiki 'a e kuini pe castling ., ‘a ia ‘e malanga hake ‘i he ngaahi senituli hono hokó ..

Siasi ko ha meʻangāue ʻo e mafai mo e fakatipilometika .

Mo ʻAlifoniso X ., na‘e ‘ikai ko ha va‘inga pē ‘a e sisí ., ka ko e me'angaue fakapolitikale .. ‘I ha taimi na‘e faka‘ilonga‘i ai ‘a e ngaahi fepakipaki ‘i he vaha‘a ‘o e ngaahi pule‘anga Kalisitiané mo e ngaahi pule‘anga Mosilemí ., na‘e ngāue‘aki ‘e he tu‘í ‘a e siisi ko ha faka‘ilonga ‘o e fā‘ūtaha mo e fetalanoa‘aki .. Ko hono fakamaau‘anga ‘i Sekoviá ko ha ipu vaia‘anga ia ‘o e ngaahi anga fakafonuá ., ‘a ia na‘e nofo fakataha ai ‘a e kau liliu lea faka-‘Alepeá ., Siu mo e kau Kalisitiane ., pea naʻe hoko ʻa e sisí ko ha halafakakavakava ʻi hona vahaʻá .. Ko hono mo'oni, ko e ni‘ihi ‘o e ngaahi va‘inga ‘oku fakamatala‘i ‘i he . Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá fakahaa‘i ‘a e ngaahi tu‘unga fakahisitōlia mo‘oní ., hangē ko e ngaahi alea ʻi he vahaʻa ʻo e ngaahi tuʻí pe ngaahi founga fakakautaú ..

Ko ha fakatātā mahino ko e vaʻinga ʻi he vahaʻa ʻo e tuʻí . ʻAlifoniso X mo hono vasali ., ne Kiʻi tamasiʻi Toni Huani Manuela, fa'u tohi 'o e Kaute Lukanoa. Fakatatau ki he ngaahi fakamatala fakakalonikali ., ko e pēpē, ta'efiemalie ki he ngaahi tu'utu'uni 'a e tu'i ., Naʻá ne poleʻi ʻa ʻAlifoniso X ki ha vaʻinga siisi ʻi he ʻAlikasá .. Ko e tuʻí ., 'ilo'i 'a e fakataipe 'o e va'inga ., tali pea ., hili ha vaʻinga ofi, a'usia 'a e ikuna. Na'e 'ikai ngata pe 'i he fakahaa'i 'e he konga ko 'eni 'a e malava fakatu'utamaki 'o Alfonso ., ka na‘e toe ngāue ia ke toe fakapapau‘i ‘a hono mafaí ‘o ‘ikai ngāue‘aki ‘a e fakamālohí ..

Tukukehe, na‘e ngāue‘aki ‘a e sití ko ha me‘angāue fakatipilomētika .. ‘I he ngaahi fakamaau‘anga ‘Iulopé ., Na‘e ngāue‘aki ia ‘e he ngaahi tu‘í mo e kau nōpelé ke fua‘aki ‘enau pōto‘í mo fokotu‘u ha ngaahi aleapau .. ʻAlifoniso X, ‘aki hono poupou‘i ho‘o akó ., na'e 'ikai ngata pe 'i he'ene hiki hake 'a e tu'unga fakafonua 'o hono pule'anga ., ka na‘á ne toe fokotu‘u ‘a Castilla ko ha lave ‘i ‘Iulope .. Ko e mafola ‘o e . Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá ʻi he ngaahi puleʻanga kehe ., hangē ko Falanisē mo ʻĪtalí ., tokoni ki he liliu 'o e siisi mei he hoko ko ha va'inga 'oku fakataumu'a pe ki he kau 'elite 'Alepea ki he hoko ko ha me'a fakaofo 'i he pan-'Iulope ..

Ko e tukufakaholo ʻo e Alcázar mo e siasi ʻi he anga fakafonua fakaonopooní .

Hoy, Ko e Alcázar ‘o Segovia ‘oku kei hoko pē ia ko ha faka‘ilonga ‘o Sipeini ‘i he kuonga lotoloto ., ka ko ‘ene fehokotaki mo e siisi kuo laka hake ia ‘i he taimí .. Ne Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá ʻOku ʻikai ko ha tohi fakahisitōlia pē ia ., ka ko ha ngāue na‘á ne fakatoka ‘a e ngaahi makatu‘unga ki he tupulaki ‘o e siisi fakaeonopōní .. Ko e lahi 'o e ngaahi tu'utu'uni 'oku tau to'o ma'ama'a he 'aho ni ., hange ko e nga'unu 'a e kuini . (ko ia ‘i he ‘uluaki liliu ‘o e Alfonso ., tatau mo ha vizier .), na‘e fakalelei‘i ‘i he ngaahi senituli ki mui aí koe‘uhi ko e ngaahi tokoni ‘a e aleapau ko ení ..

Ko e ʻAlikasá ., mo hono tafa'aki ., kuó ne ueʻi ha ngaahi toʻutangata ʻo e kau ʻātisí ., kau fa‘u tohi mo e kau faiva .. Ko ho siluetá ., ‘oku fakamanatu mai ai ha vaka ‘oku folau ‘i he ngaahi vaí ., kuo fakamo‘ui ta‘efa‘amate ‘i he ngaahi ngāue hangē ko e . sinou hinehina mei he tisini, 'a ia na'e makatu'unga 'i hono fa'u ke fa'u 'aki 'a e fale fakatu'i 'i he filimi .. Tukukehe, ʻOku ʻi he fale fakatuʻí he ʻahó ni ha musiume ʻoku ʻi ai ha ngaahi fakafoki ʻo e . Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá mo e ngaahi maniusikilipi kehe ‘a ‘Alifoniso ., ‘o faka‘atā ai ‘a e kau ‘a‘ahí ke nau fakauku kinautolu ‘i he kuonga na‘e hoko ai ‘a e sití ko ha ‘ātí ..

'I he mala'e 'o e siasi ., ko e tukufakaholo ʻo ʻAlifoniso .. ʻi loto 2018, ko e Kautaha Siasi Fakavaha‘apule‘angá . (FIDE) na‘á ne ‘ilo‘i ‘ene tokoni ki he va‘ingá ‘aki hono fakakau ia ‘i he lisi ‘o e . “Ngaahi ʻEiki Lahi Fakalāngilangi”. Tukukehe, ‘Oku fai ‘i he ta‘u kotoa pē ‘a e ngaahi fe‘auhi siasi ‘i Segovia ‘a ia ‘oku faka‘apa‘apa‘i ai ‘a hono fakatātaá., hange ko ia Fakaava Siasi Fakavaha'apule'anga “ʻAlifoniso X ko e Potó .”, ‘oku tohoaki‘i mai ai ‘a e kau va‘inga mei he tapa kehekehe ‘o e māmaní .. Ko e ngaahi me‘a ko ení ‘oku ‘ikai ngata pē ‘i hono poupou‘i ‘a e siasi ko ha sipoti ., ka ‘oku nau toe tauhi ke mo‘ui ‘a e manatu ki ha tu‘i na‘e mahino kiate ia ‘a e mālohi ‘o e ngaahi va‘ingá ko ha me‘angāue ‘o e ‘iló mo e feohi fakasōsialé..

'I he tafa'aki 'o e va'inga ., Kuo fokotu‘u ‘e he sisí ia ko ha ako ‘okú ne poupou‘i ‘a e fakakaukau fakapotopotó ., kataki mo e fa'ufa'u .. 'i he ngaahi ako'anga, 'Oku faka'aonga'i ia ko ha me'angaue pedagogical ke fakatupulaki 'a e ngaahi taukei faka'atamai 'i he fanau ., ‘o muimui ‘i ha founga pau ki he laumālie ‘o ‘Alifoniso ., ‘a ia na‘á ne vakai ki ai ko ha founga ia ke ako‘i ai ‘a e kau hou‘eikí .. Na‘a mo e mala‘e ‘o e ‘atamai fakaetangatá ., kuo hoko ‘a e sisí ko ha mala‘e sivi ., hangē ko ia na‘e fakahaa‘i ‘e he ikuna ‘o e . Lanu Pulu loloto fekauʻaki mo e siamupini ko Gary Kasparov ʻi he 1990. 1997, ko ha makamaile na‘á ne faka‘ilonga‘i ha ki mu‘a mo e hili ‘i he vaha‘angatae ‘i he vaha‘a ‘o e tangatá mo e ngaahi mīsiní ..

Ngaahi Fakamulituku .: ko ha fale fakatuʻi, ko ha tuʻi mo ha vaʻinga naʻá ne liliu ʻa e hisitōliá .

Ko e ‘Alikasa ‘o Sekoviá mo e . Tohi ʻo e Ngaahi Vaʻingá 'o Alfonso X 'a e Poto ko e ongo pou tefito ke mahino 'o 'ikai ngata pe 'i he hisitōlia 'o Sipeini ., ka ko e tupulaki fakafonua foki ‘o ‘Iulopé .. fale fakatu'i ko 'eni, lahi ange ia ʻi ha kolotau ., Ko ha senitā ia ʻo e ʻiló ʻa ia naʻe fakatahataha ai ʻa e ngaahi tukufakaholo ʻAlepeá ., Siu mo Kalisitiane ., pea ko e feituʻu naʻe tuku ai ʻa e sití ko ha meʻa manakoa faingofua ke hoko ko ha fakaʻilonga ʻo e founga ., fakatipilometika mo e ako .. Ko e ngāue ʻa ʻAlifoniso ., ka na'e hiki hake ia ki ha tu'unga faka'atamai ., fakahaa'i 'e lava ke hoko 'a e siisi ko ha faka'ata 'o e sosaieti mo ha me'angaue ki he mahino 'i he vaha'a 'o e ngaahi anga fakafonua ..

Hoy, ‘i he‘emau ‘a‘ahi ki he Alcázar pe va‘inga ‘i ha va‘inga siasi ., ‘oku tau kau ‘i ha tukufakaholo ‘oku kamata mei he senituli hono 13 .. Ko e tukufakaholo ʻo ʻAlifoniso ., mama‘o mei he hoko ko ha fakafiefia noa‘iá ., ʻE lava ke nau hoko ko ha ngaahi meʻalele ʻo e fakalakalaká .. ‘I ha māmani ‘oku fakautuutu ‘ene māvahevahé ., ʻoku kei hoko pē ʻa e sisí ko ha lea fakamāmani lahi ., malava ke fakatahataha'i 'a e kakai mei he ngaahi puipuitu'a kehekehe 'i he malumalu 'o e poate tatau .. Ko e ʻAlikasa ʻo Sekoviá ., mo ‘ene ‘i ai faka‘ofo‘ofá ., ‘oku fakaafe‘i ai kitautolu ke tau fakakaukau ki he founga ‘e lava ke fakamaama ai ‘e he kuohilí ‘a e lolotongá ., pea mo e founga ‘o ha tu‘i ‘o e kuonga lotoloto ., mei he ngaahi ‘ā ‘o ha fale fakatu‘i ., lava ke liliu taʻengata ʻa e founga naʻe mahinoʻi ai ʻe ʻIulope ʻa e vaʻingá mo e moʻuí ..

Kapau te ke maʻu ha faingamālie ke ʻaʻahi ki Segovia ., ‘Oua ‘e tuku ho‘o fakatotolo‘i ‘a e ngaahi holo ‘o e Alcázar mo fakakaukauloto atu kia Alfonso ., ‘ātakai‘i ‘e he kau tangata poto ., ‘o puke ‘i he kili‘imanu ‘a e ngaahi tu‘utu‘uni ‘o ha va‘inga ‘a ia ., senituli ‘e valu ki mui ai ., ‘oku hokohoko atu ‘ene pole‘i ‘a e fa‘ahinga ‘o e tangatá .. Ko e hā hono ʻuhingá, hili ia, 'oku 'ikai ko ha va'inga pe 'a e siasi .: Ko ha sioʻata ia ʻo ʻetau malava ke fakakaukaú ., fakatupu mo misi ..

Tuku ha fakamatala

He'ikai pulusi ho'o tu'asila 'imeili .. ʻOku fakaʻilongaʻi ʻa e ngaahi malaʻe ʻoku fie maʻú . *