siasi ʻi he halá: anga fakafonua mo e fakafepaki 'i he ngaahi mala'e .

En las bulliciosas plazas de ciudades como Barcelona, La Habana, Nueva York o Moscú, entre el murmullo de los transeúntes y el eco de los vendedores ambulantes, se esconde un fenómeno cultural que trasciende fronteras: ne siasi ʻi he halá. Lejos de los torneos oficiales y los clubes elitistas, este movimiento espontáneo ha creado una subcultura única, donde el tablero se convierte en un escenario de estrategia, resistencia y comunidad. 'Oku 'ikai ko ha va'inga pe ., sino de una forma de vida que desafía las reglas establecidas, une generaciones y redefine el espacio público. Desde los parques de Buenos Aires hasta los mercados de Marrakech, el ajedrez callejero es un lenguaje universal que habla de paciencia, astucia y, ʻi ʻolunga ʻi he meʻa kotoa, de la necesidad humana de conectar. ‘I he kupu ko ení ., exploraremos sus orígenes, su impacto social, ko e ngaahi 'ulungaanga 'oku ne tauhi ia ke mo'ui pea mo e ngaahi fakapulipuli 'oku ne 'ai ia ke ne taliteke'i 'a e 'alu 'a e taimi ..

Ko e tupuʻanga ʻo e siasi ʻi he halá .: ‘o e fakafepaki ki he anga fakafonua manakoá .

Naʻe ʻikai ke fāʻeleʻi ʻa e siisi ʻi he halá ʻi ha feituʻu pau ., ka ko ha tali faka'okani ki he ngaahi tu'unga fakahisitolia mo fakasosiale pau .. Ko hono ngaahi aka ‘oku ‘i he kamata‘anga ‘o e senituli hono 20 ., 'i he taimi 'oku fai ai 'a e va'inga ., 'oku fekau'aki tukufakaholo mo e kau 'elite ., kamata ke sivi ki he ngaahi kalasi manakoá .. ʻi loto Lūsia, Hangē ko 'eni, Na‘e hoko ‘a e ngaahi pa‘ake ‘o Mosikou mo St., ‘a ia na‘e ohi ai ia ‘e he kau ngāué mo e kau sōtiá ko ha me‘angāue ke ngāue‘aki ‘aki ‘a e ‘atamaí ‘i he taimi ‘o e moveuveú .. I he taimi tatau, ʻi loto Kiupa, naʻe tupulaki ʻa e siasi ʻi he halá ʻi he ngaahi taʻú 60 ko e konga 'o e kemipeini 'a Fidel Castro ke fakatemokalati 'a e va'inga pa'anga ., ‘o ‘ai ia ko ha faka‘ilonga ‘o e liliu fakafonua ..

ʻi loto USA, Naʻe kehe ʻa e liliu ʻo e meʻa fakaofó .. Lolotonga ‘a e ngaahi ta‘u . 70 y 80, ‘i he ngaahi feitu‘u hangē ko Hālemí pe ko e Tafa‘aki Hahake Lalo ‘o Niu ‘Ioké ., siasi fefiofi mo e anga fakafonua hip-hop mo e ngaue fakakomiuniti. Ngaahi fika hange ko e . Moulisi ʻEsili, ko e fuofua Tangataʻeiki ʻAmelika ʻAfilika ., na‘e ‘asi hake mei he ngaahi laupapa ko ení ‘i he ‘eá ., ‘a ia na‘e ako ai ‘a e kau talavoú ke nau fakakaukau fakapotopoto lolotonga ia ‘oku nau hola mei he fakamālohi ‘o e ngaahi halá .. ʻi loto Sipeini, mo hono tafa'aki ., na‘e fakatahataha‘i ‘a e siasi ‘i he halá ‘i he 1990. 90, tautautefito ki he ngaahi kolo hangē ko Barcelona ., ‘a ia na‘e ohi ai ia ‘e he kau hikifonua mei ‘Amelika Latiná mo ‘Iulope Hahaké ko ha halafakakavakava fakafonua ..

Ko e meʻa fakamānako ʻi he ngaʻunu ko ʻení ko e ., ʻoku ʻikai hangē ko e siasi feʻauʻauhí, ‘oku ‘ikai kumi ki ha ngaahi hingoa pe pale ., sino ko e a'usia fakatahataha. 'Oku 'ikai ha kau fakamaau pe ngaahi houa fefeka .; 'oku fe'unga 'a e ngaahi tu'utu'uni mo e tu'unga, pea ko e pale mo'oni ko e faka'apa'apa 'oku ma'u 'i he lotolotonga 'o e kau va'inga .. Ko e fe‘unu‘aki ko ení kuó ne faka‘atā ‘a e siisi ‘i he halá ke mo‘ui mo fakalahi., na'a mo e kuonga fakakomipiuta ., 'a ia 'oku manako ai 'a e ngaahi tu'unga . Siasi.com o Lisi pule'i 'a e scene.

Ko e poate ko ha feitu'u 'o e fakafepaki mo e komiuniti .

Mahulu hake ia ʻi ha meʻa manakoa pē ., ko e siasi ʻi he halá ko ha ngaue fakapolitikale. ‘I he ngaahi kolo lahi ., Ko e ngaahi laupapa ‘oku fokotu‘u ‘i he ngaahi sikueá pe ngaahi pa‘aké ko e ola ia ‘o e ngaahi faingata‘a‘ia ‘a e ngaahi kaungā‘apí ke toe fakafoki mai ‘a e ngaahi feitu‘u fakapule‘angá .. ʻi loto Puenosi ʻAealesi, Hangē ko 'eni, Naʻe ʻasi hake ʻa e ngaʻunu ʻo e siisi ʻi he halá ʻi he feituʻu San Telmo ko ha founga ke fakafepakiʻi ʻaki ʻa e gentrification ., fa'u ha ngaahi feitu'u fakataha'anga 'a ia 'e vahevahe ai 'e he to'utupu mo e matu'otu'a 'a e 'ilo .. ʻi loto Lonitoni, lolotonga ‘a e ngaahi ta‘u ‘o e fakasi‘isi‘í ., ko e ngaahi laupapa ‘i he ngaahi pa‘aké hangē ko e . Peteni Kalini Naʻa nau hoko ko ha ngaahi nofoʻanga maʻá e kau nofo ʻapí ., naʻá ne maʻu ʻi he vaʻingá ha founga ʻo e lāngilangí mo e fehokotakiʻangá ..

Ko e tafa‘aki fakakomiuniti ko ení ‘oku fakahaa‘i ia ‘i ha ngaahi tafa‘aki lahi .:

• Ko hono fetuku 'o e 'ilo .: ‘I he ngaahi anga fakafonua lahi ., 'oku ngaue 'a e siasi 'i he hala ko ha ako'anga 'ikai faka'ofisiale. Ko e kau va'inga taukei taha 'oku nau ako'i 'a e kau newbies ., faʻu ha sēini ʻo e akó ʻoku mahulu hake ʻi he ngaahi toʻutangatá .. ʻi loto Initia, Hangē ko 'eni, ʻOku angamaheni ʻaki ke sio ki he kau mātuʻá ʻoku nau akoʻi ha ngaahi ava ki he fānaú ʻi he sitepu ʻo e ngaahi temipalé ..
• Fakakau fakasosiale: ʻOku maumauʻi ʻe he siisi ʻi he halá ʻa e ngaahi fakangatangata ʻo e taʻú, tangata pe fefine mo e kalasi .. ʻi loto Pealini, ngaahi kulupu hangē ko e Siasi ʻi he paʻaké ‘Oku nau fokotu‘utu‘u ha ngaahi fe‘auhi fefiofi ‘a ia ‘oku ‘i ai ‘a e kau sola ., fe'auhi 'a e fanau ako mo e kau malolo 'i he ngaahi tu'unga tatau .. ʻi loto Mekisikou, ‘i he ngaahi feitu‘u hangē ko e Alameta Lotolotó, Ko e kakai fefine na‘e tuku ki tu‘a ki mu‘á mei he ngaahi siakale sisí ‘oku nau taki he taimí ni ‘a e ngaahi va‘ingá ..
• Ko e faito'o fakatahataha: 'I he ngaahi tu'unga faingata'a, kuo hoko ‘a e siasi ‘i he halá ko ha me‘angāue fakamo‘ui .. Hili ‘a e mofuike ‘o e 1914 . Haiti ʻi he 1999 . 2010, na‘e fokotu‘u ‘e he kau ngāue pole ‘a e ngaahi laupapa ‘i he ngaahi kemi hūfanga, ngāue‘aki ‘a e va‘ingá ke fakanonga ‘a e loto-mafasia hili ‘a e faingata‘á. ʻi loto Palesitaine, ‘i he ngaahi kolo hangē ko Lamallah ., kuo hoko ‘a e siasi ko ha faka‘ilonga ‘o e fakafepaki melino ., ‘a ia ‘oku ngāue‘aki ai ia ‘e he to‘utupú ko ha founga kehe ia ki he fakamālohí ..

Ka neongo ia, ʻOku ʻikai taʻe ʻi ai ha ngaahi pole ʻi he ngāue fakasōsiale ko ʻení.. ‘I he ngaahi kolo lahi ., ‘Oku vakai ‘a e kau ma‘u mafaí ki he siasi ‘i he halá ko ha . “palopalema 'o e maau 'a e kakai”, fakafekau‘aki ia mo e pelepa‘anga ta‘efakalaó pe ngāue‘aki ‘o e faito‘o kona tapú .. ʻi loto Pālesi, Hangē ko 'eni, Kuo veteki 'e he kau polisi 'a e ngaahi laupapa 'i he ngaahi sikuea hange ko e Sikuea Lepupilika ‘i he malumalu ‘o e fakakikihi ‘oku . “fakalotolahi'i 'a e fakapikopiko .”. Ko e fakahalaia ko eni 'oku ne ta'etokanga'i 'a e fatongia 'oku fakahoko 'e he siisi 'i hono ta'ofi 'o e hia .: ngaahi ako hangē ko ia na‘e fakahoko ‘e he . ʻUnivēsiti ʻo Sikākoó ʻi loto 2018 na‘e fakahaa‘i ai ‘i he ngaahi feitu‘u ‘oku poupou‘i ai ‘a e siasi ‘i he halá ., ‘oku holo hifo ‘a e tu‘unga ‘o e fakamālohi ‘a e to‘utupú ‘o a‘u ki he 100. 30%.

Ko e kau tauhi 'o e poate .: ngaahi ʻulungaanga ʻoku nau tauhi ʻa e tukufakaholó ke moʻui

‘I mui ‘i he va‘inga hala kotoa pē ‘oku ‘i ai ‘a e ngaahi talanoa ‘o e kau tangata ‘oku nau ., fa'a 'ikai fakahaa'i hono hingoa, 'Oku nau fakatapui 'enau mo'ui ke tauhi 'a e subculture ko 'eni .. Ko kinautolu ia ‘a e . kau tauhi 'o e poate ., ngaahi fika ‘o kamata mei he kau siamupini ki mu‘á ki he kakai ako‘i-kita na‘a nau ma‘u ‘i he sisí ha ‘uhinga ke nau tu‘u hake ai ‘i he ‘aho kotoa pē ..

Ko e taha ʻo e ngaahi fakaʻilonga lahi tahá ko e . ʻEmanuela Lasikā, neongo 'oku 'ikai ko e champion 'o mamani 'oku hingoa tatau ., ka ko ha tokotaha vaʻinga hala . La Habana ko e hā, ʻi ha ngaahi hongofuluʻi taʻu, pole‘i ‘a e kau folau ‘eve‘evá mo e kakai ‘o e feitu‘ú ‘i he . Paaka Lotolotó. ʻOku ʻiloa ko e . “Lasker motu'a”, ko e tangata ko eni 'o e . 80 ta'u na'a ne hoko ai ko ha talatupu'a 'i he'ene malava ke va'inga 'o a'u ki he va'inga 'e nima 'i he taimi tatau 'o 'ikai ke mole ha taha .. ʻOku fakahaaʻi ʻe heʻene talanoá ʻa e founga ʻe lava ke hoko ai ʻa e siasi ʻi he halá ko ha ngāue .: tokolahi kau vaʻinga ., tautautefito ki he ngaahi fonua ‘oku vaivai ‘enau ‘ikonomiká ., ‘Oku nau fakafalala ki he pelepa‘anga ta‘efaka‘ofisiale ke nau mo‘ui ai .. ʻi loto Lūsia, Hangē ko 'eni, ‘Oku anga-maheni‘aki ki he kau va‘inga fakapalofesinalé ke nau fononga ki he ngaahi pa‘aké hangē ko e . Paaka Gorky ke ma'u ha pa'anga 'i he ngaahi va'inga vave ..

Ko e keisi faka‘ilonga ‘e taha ko e . Sesika Pelesikoti, ko ha finemui mei . Lonitoni ko e hā, hili hono ikunaʻi ha maʻunimā ., fokotu'u 'a e fakatahataha . Siasi ʻi he Paʻaké. Ko 'ene fokotu'utu'u 'oku 'ikai ngata pe 'i hono ako'i 'o e siasi ki he fanau 'i he ngaahi tu'unga faingata'a'ia ., ka ‘okú ne toe fokotu‘utu‘u ‘a e ngaahi fe‘auhi ‘a ia ko e ngaahi pale ko e me‘akai pe kofu ma‘á e kakai ‘oku ‘ikai hanau ‘apí .. ʻi loto ʻĀsenitiná, Kālosi “Ko e ʻEikí .” Konisalesi Ko ha tokotaha mahuʻinga ia ʻi he kaungāʻapi ʻo e . Ko e Ngutu ., ‘a ia ‘oku fiema‘u ai ‘a e me‘a lahi ange ‘i he . 40 Ta'u 'e 10 'o e ako'i 'o e siasi ki he fanau 'o e kaunga'api, ko e tokolahi 'o kinautolu kuo nau hoko atu 'o fe'auhi 'i he ngaahi fe'auhi fakafonua ..

Ko e ngaahi 'ulungaanga ko 'eni 'oku nau vahevahe ha 'ulungaanga .: ʻOku ʻikai ke nau kumi ongoongoa ., ka ko e tukufakaholo .. Ko 'ene fiemalie lahi taha ko e 'ikai ke ikuna 'a e ngaahi va'inga ., ka ke sio ki he founga ‘oku ikuna‘i ai ‘e he‘ene kau ākongá ‘a honau ngaahi fakangatangata pē ‘onautolú .. 'I ha mamani 'oku pule'i ai 'a e siasi fe'au'auhi 'e he ngaahi algorithms hange ko e . Ika Sitoki o ʻAlifaSelo, 'Oku nau fakafofonga'i 'a e uho fakaetangata 'o e va'inga .: ko e malava ke fakakaukau ., fe‘ungamālie pea ., ʻi ʻolunga ʻi he meʻa kotoa, feohi.

Ko e kaha'u 'o e siasi 'i he hala .: 'i he vaha'a 'o e tukufakaholo mo e fo'ou .

‘I he kuonga ‘o e . Sipoti mo e ngaahi fe'auhi 'i he 'initaneti ., ʻoku fehangahangai ʻa e siasi ʻi he halá mo ha faingataʻa: Founga ke tauhi ho'o uho 'i ha mamani 'oku fakautuutu 'a e digitalized .? ʻOku ʻikai faingofua ʻa e talí ., ka 'oku 'iai e ngaahi faka'ilonga 'oku evolve 'a e subculture ko 'eni 'o 'ikai mole hono 'ulungaanga ..

Ko e taha ʻo e ngaahi founga mālie tahá ko e . fakafehokotaki mo e tekinolosia. ‘I he ngaahi kolo hangē ko e . Paselona o Pealini, ngaahi kulupu hangē ko e Siasi ʻi he Koló ʻOku nau fokotuʻutuʻu ha ngaahi vaʻinga ʻoku fakaʻaongaʻi ai ʻe he kau vaʻingá ha ngaahi laupapa fakatuʻasino ., ka 'oku nau lekooti 'enau ngaahi nga'unu 'i he ngaahi polokalama hange ko e . Siasi.com ke 'analaiso ho'o ngaahi va'inga 'amui ange .. ‘Oku ‘ikai ngata pē ‘i hono tohoaki‘i mai ‘e he me‘á ni ‘a e kau talavou kuo nau anga-maheni mo e digital ., ka ‘oku toe faka‘atā ai ke fa‘u ‘a e ngaahi komiunitī fakamāmani lahí .. Hangē ko 'eni, ʻi loto Niu ʻIoke, ko e poloseki Siasi Hala NYC fakamafola 'a e ngaahi va'inga mo'ui 'i he Twitch, tohoaki'i mai 'a e kau mamata 'e lauiafe 'oku nau bet 'i he 'initaneti pe foaki pa'anga ki he kau va'inga ..

Ko e toe founga fo‘ou ‘e taha ko e . fakalahi ki he ngaahi feitu'u fo'ou. ʻOku ʻikai ke kei fakangatangata pē ʻa e siisi ʻi he halá ʻi he ngaahi sikueá mo e ngaahi paʻaké .. ʻi loto Tokio, Hangē ko 'eni, kuo fokotu‘u ‘a e ngaahi laupapa ‘i he ngaahi tau‘anga lēlué ., lolotonga ‘i he . ʻAmisitetā, 'oku 'oatu 'e he ngaahi pa mo e ngaahi falekai 'a e ngaahi va'inga ta'etotongi 'i he fetongi 'o e fakamole .. ʻi loto Meteleni, ko e polokalama . Siasi ki he Mo'ui 'omi 'a e ngaahi laupapa ki he ngaahi feitu'u 'i he tukui kolo ., ngaue'aki 'a e va'inga ko ha me'angaue fakaako ke ta'ofi 'a hono fakahu 'o e fanau 'e he ngaahi kulupu tau ..

Ka neongo ia, ‘Oku kei ‘i ai pē ‘a e pole lahi tahá . tauhi 'o hono uho fakakomiuniti .. ‘I ha māmani ‘oku ma‘u ai ‘e he fakafo‘ituituí ‘a e tu‘unga ., ʻoku ʻomi ʻe he siasi ʻi he halá ha meʻa makehe: ko e faingamālie ke tangutu ‘i mu‘a ‘i ha taha ‘oku ‘ikai te ke ‘ilo‘i pea ., ʻi he fakalongolongo, vahevahe ha a'usia faka'atamai .. Koe'uhi ke 'oua na'a mole 'a e tukufakaholo ko 'eni ., ‘Oku mahu‘inga ke ohi ia ‘e he ngaahi to‘utangata fo‘oú ‘o ‘ikai ko ha va‘inga faingofua ., ka ko ha . ouau ʻo e paasi. Ko e ngaahi fokotu‘utu‘u hangē ko ia ‘o e . Siasi ʻi he ngaahi fale nofoʻanga ʻi loto Naisīlia, ‘a ia ‘oku ako ai ‘e he fānau mei he ngaahi nofo‘anga masivá ‘a e sisí ko ha founga kehe ia ki he fakamālohí ., fakahaaʻi ʻoku kei hoko pē ʻa e palakipoé ko ha fakaʻilonga ʻo e ʻamanaki leleí ..

Ko e kaha‘u ‘o e siasi ‘i he halá ‘e makatu‘unga ia ‘i he‘ene malava ke fe‘ungamālie ‘o ‘ikai mole hono laumālié .. Kapau te ke lava ʻo fakapalanisi ʻa e foʻoú mo e tukufakaholó ., ‘e hokohoko atu ‘ene hoko ko ha maama ‘o e fakafepaki fakafonua ‘i he ngaahi mala‘e ‘o e māmaní ..

Ngaahi Fakamulituku .: siisi hala ko ha sio'ata 'o e tangata

Ko e siisi ‘i he halá ‘oku mahulu hake ia ‘i ha va‘inga .: ko ha meʻa fakasōsiale ‘a ia ‘okú ne fakahaa‘i ‘a e ngaahi fepakipaki mo e ngaahi faka‘ofo‘ofa ‘o e tu‘unga ‘o e tangatá .. ‘I he kotoa ‘o e kupu ko ení ., kuo tau sio ki he founga na'e 'asi mai ai ko ha me'angaue 'o e fakafepaki ., Na'e hoko ia ko ha feitu'u ke fakakau pea 'i he 'aho ni 'oku faingata'a'ia ke mo'ui 'i ha mamani 'oku fakautuutu 'a e digitalized.. Ko hono tupu'anga ., ‘oku fehokotaki mo e ngaahi liliu mo e ngaahi faingata‘a faka‘ekonōmika ., 'Oku nau fakamanatu mai 'oku fanau'i mai 'a e ngaahi nga'unu fakafonua lalahi mei he fiema'u ., 'ikai ko e me'a faka'ofo'ofa. Ko ‘ene malava ke fakatahataha‘i ‘a e kakai ‘o e ngaahi ta‘umotu‘a kehekehe ., ‘oku fakahaa‘i ai ‘e he ngaahi tangatá mo e ngaahi kalasi fakasōsialé ‘oku ., ʻi ha laupapa, 'oku tau tatau kotoa pe ..

Ko e ngaahi 'ulungaanga 'oku ne tauhi ia ke mo'ui ., mei he . “Lasker motu'a” ʻi Havana kia Sesika Pelesikoti ʻi Lonitoni ., Ko e fakamo'oni kinautolu 'oku 'ikai ko e siasi 'i he hala 'oku fekau'aki ia mo e ikuna pe mo'ua ., ka ko e . fa'u 'a e komiuniti. ‘I ha māmani ‘oku fakasi‘isi‘i ai ‘a e ngaahi fetu‘utaki ‘a e tangatá ki he ngaahi manako mo e ngaahi pōpoaki fakataimi ., ko e ngāue faingofua ‘o e tangutu ‘i mu‘a ‘i ha fili pea fakakaukau fakalongolongo ‘oku ma‘u ai ‘a e mahu‘inga fakafo‘ou .. Tukukehe, Ko hono fatongia ko ha meʻangāue ki he liliu fakasōsialé —mei hono fakasiʻisiʻi ʻo e fakamālohi ʻa e toʻu tupú ki he hoko ko ha faitoʻo ʻi he ngaahi feituʻu fepakipakí —ʻokú ne ʻai ia ko ha maʻuʻanga tokoni mahuʻinga ʻoku totonu ke maluʻi ʻe he ngaahi koló., 'oua 'e fakahalaia'i.

Sio ki he kaha'u ., ‘oku fehangahangai ‘a e siasi ‘i he halá mo e pole ‘o hono toe fa‘u ia ‘o ‘ikai mole hono uho. ʻE lava ke hoko ʻa e tekinolosiá ko ha kaumeʻa ., ka ‘oku ‘ikai totonu ke ne teitei fetongi ‘a e fetu‘utaki fakaetangatá ., ko e nanamu ‘o e ‘akau mei he ngaahi laupapa kuo motu‘a pe ko e le‘o ‘o e ngaahi konga ‘oku nga‘unu .. Ko hono mo'ui 'e makatu'unga ia 'i he vakai 'a e ngaahi to'utangata fo'ou 'oku 'ikai ko ha toenga 'o e kuohili., ka ko ha . me'angaue ki he kaha'u. ‘I ha palanite ‘oku fakautuutu ‘ene mavahevahé ., ‘oku fakamanatu mai ‘e he siasi ‘i he halá ‘a e ., ʻi he fakaʻosí, 'oku tau va'inga kotoa pe 'aki 'a e ngaahi konga tatau: ko e founga ngaue pe 'oku kehekehe .. pea mahalo ., ʻi he moʻoni faingofua ko iá ., loi ho ivi lahi taha ..