Лусена: китобе, ки шохмотро аз нав ихтироъ кард

сол 1512 Ин танҳо як нукта дар тақвим набуд.; Ин лаҳзае буд, ки шоҳмот як бозии толори асримиёнагӣ буданро бас карда, ба майдони муборизаи зеҳнӣ табдил ёфт, ки қоидаҳое, ки имрӯз ҳам моҳияти онро муайян мекунанд, табдил ёфт.. Дар матбуоти Саламанка, китоби ба назар хоксоронае, Такрори ишк ва санъати шохмот, аз ҷониби Луис Рамирес де Лусена, хамчун аввалин рисолаи чопшуда ба вучуд омад, ки коидахои шохмо-ти хозираро кодиф кардааст. Аммо арзиши аслии он дар дастури оддӣ буданаш нест., балки дар бораи шаходатномаи таваллуди революция: касе, ки маҳфилро ба системаи тафаккур табдил дод. Ин мақола мефаҳмонад, ки чӣ тавр матни асри 16 барои он чизе, ки мо имрӯз аз стратегия мефаҳмем, асос гузоштааст., қурбонӣ ва зебоӣ дар тахта, ва чаро мероси ӯ пайванди гумшудаи байни шоҳмотбозии асримиёнагӣ ва бозӣ, ки ҷаҳонро забт кардааст.

Дастнависе, ки ба анъанаи панч-асра мухолиф буд

Пеш аз Лусена, шохмот бозии пароканда буд. Қоидаҳо вобаста ба минтақа фарқ мекарданд: дар баъзе версияҳо, хонум — баъд занг зад алферза— факат як мураббаъро ба таври диагонал харакат карда метавонист, дар ҳоле ки усқуф ҷаҳид “Л” мисли аспи қадпаст. Пиёз, аз тарафи худ, вай имтиёз надошт, ки дар аввалин ҳаракати худ ду мураббаъро пеш барад. Лусена ин қоидаҳоро ихтироъ накардааст, вале онхоро дар лахзаи мухнм ба низом дароварда буд: вақте ки матбааи Гутенберг донишро аллакай демократӣ карда буд ва Аврупо забони муштараки стратегияро меҷуст. Китоби ӯ маҷмӯаи оддӣ набуд, балки манифесте, ки бесарусомониро муттахид мекард. Чунон ки муаррих Гарольд Ҷеймс Мюррей қайд мекунад, “Лусена барои бозигарон нанавишт, балки барои мутафаккирон”.

Шартнома дар бар мегирад 150 мушкилот, вале нобигаи вай дар он аст, ки вай онхоро чй тавр пешкаш мекунад. Онҳо машқҳои абстрактӣ нестанд, балки сенарияхое, ки хаёти дарбории замонро инъикос мекунанд: барои шараф мубориза мебаранд, интригаҳои қаср ва ҳатто истиораҳои муҳаббат. Барои намуна, яке аз проблемахои машхур — ба “Ҳамсари Лусена”— нишон медихад, ки чи тавр пиёда малика шуда, бозиро хал карда метавонад, чизе ки дар шохмотбозии асримиёнагӣ тасаввурнашаванда аст. Ин тафсилот ночиз набуд: тимсоли харакати ичтимоии давраи Ренессанс буд, ки дар он шаъну шараф одами оддиро баланд бардошта метавонист (гарав) ба мақоми ашроф (ба хонум). Ин ҷо, Шохмот боз инъикоси иерархияи феодалй буданро бас карда, оинаи орзую умеди инсоният гардид. Барои амиқтар фаҳмидани он, ки малика қудрати тахтаро аз нав муайян кардааст, омӯхта метавонед ин таҳлили таҳаввулоти он.

Парадокси Лусена: муаллифи бечеҳра ва китоби бетаъхир

Аҷиб, Мо дар бораи китоб назар ба муаллифи он бештар маълумот дорем.. Луис Рамирес де Лусена як шахсияти дастнорас аст: портретҳо вуҷуд надоранд, на сабтҳои ҳаёти ӯ берун аз кор. баъзе таърихшиносон, ҳамчун Рикардо Калво, пешниҳод мекунанд, ки он метавонад тахаллуси ашрофзода бошад, ки беном монданро афзалтар медонад, то аз муошират бо бозие, ки калисо то ҳол бо шубҳа менигарист, пешгирӣ кунад.. Ҳақиқат ин аст, ки китоби ӯ дар замоне паҳн шуд, ки шоҳмот барои иртиботаш бо фароғат ва бадрафторӣ таъқиб мешуд.. Дар 1212, Шӯрои Париж онро ба рӯҳониён манъ карда буд, ва дар 1310, Шохи Англия Эдварди II изхор намуд “бозии қимор”. Лусена, аммо, ҳамчун санъат муаррифӣ кардааст, мисли нозанин нест. Мукаддимаи у мудо-фиаи пурмазмун аст: “Шохмот оинаи хаёт аст, ки хар як порча чои худро дорад ва хар як харакат дорад, оқибати он”.

Асроре то таърихи китобро фаро мегирад. Ҳарчанд таърихи он аст 1512, Баъзе намунаҳо аломати онро доранд 1497, ки он аввалин китоби чопшудаи шохмот хохад шуд. Ин ихтилоф байни китобшиносон баҳсҳоро ба вуҷуд овард, аммо он чизе, ки матн дар бораи контексти худ ошкор мекунад, муҳим аст: Испания, дар остонаи асри 16, Ин як деги обшавии фарҳангҳо буд - масеҳӣ, мусулмон ва яҳудӣ ва шоҳмот, аз арабхо мерос мондааст, ба ин сенарияи нав мутобиқ карда шудааст. Лусена на танҳо қоидаҳои кодификатсия, балки онҳоро дар Аврупое, ки ақлро нисбат ба анъана қадр мекард, контекстӣ намуд. Кори у, аслан, пуле байни Мероси араб ва шохмотн муосир.

У “Ҳамсари Лусена”: пьесае, ки таърихро тагьир дод

Дар байни проблемахое, ки китоб пешниход мекунад, Як нафаре ҳаст, ки бо зебогии худ ва таъсири он ба назарияи шоҳмот фарқ мекунад.: вай “Ҳамсари Лусена”, низ маълум аст “калла ва пиёда бар зидди ҷӯйбор”. Ин хотима, зоҳиран оддӣ, як умқи стратегиро пинҳон мекунад, ки ҳоло ҳам бозигарони ҳама сатҳҳоро ба ҳайрат меорад. Мавқеи маъмулӣ як паҳлӯро бо қалъа ва пиёда дар дараҷаи ҳафтум нишон медиҳад, таҳдид ба тоҷ, дар холе ки хариф кушиш мекунад бо манораи худаш монеъ шавад. Лусена нишон дод, бо техникаи дуруст, тарафи пурзур галабаро мачбур карда метавонад, ҳатто агар шоҳи дифоъ ба гарав наздик бошад.

Чизи ҷолиби ин хотима дар он аст, ки ин як иқдоми олиҷаноб нест, балки аз усули. Лусена таълим медод, ки шохмот на фацат гениалй аст, балки аз дониш. Ин принцип ба он чизе, ки мо имруз ном дорем, асос гузошт “назарияи хотимавӣ”, майдоне, ки устодонро аз хаваскорон чудо мекунад. Чунон ки муаллими бузург Юрий Авербах навишта буд, “Ҳамсари Лусена санги асосии шоҳмоти мавқеъӣ мебошад”. Омӯзиши ӯ бозигаронро маҷбур кард, ки дар бораи нақшаҳо фикр кунанд, тактикаи алохида не, ва ибтидои даврае гардид, ки дар он тайёрии назариявй мисли интуиция ахамияти калон пайдо кард.

Лусена ва мактаби испанӣ: ДНК-и шоҳмоти муосир

Китоби Лусена як падидаи ҷудогона набуд. Дар асри 16 Испания, Шоҳмот ҳамчун як ҷузъи фарҳанге ривоҷ ёфт, ки заковат ва стратегияро қадр мекард. Муаллифон мисли Руй Лопес де Сегура, бо худ Китоби ихтирооти либералӣ ва санъати бозии шоҳмот (1561), Онхо акидахои Лусенаро вусъат доданд, вале он буд, ки асоси он чизеро, ки мо имрӯз онро медонем, гузоштааст Мактаби шоҳмоти испанӣ. Ин ҷараён бо равиши прагматикӣ хос буд, ки дар он мавқеъ ва сохтори гарав аз қурбониҳои аҷиб бартарӣ дошт. Лусена, бехабар аз он, консепсияҳоеро, ки Штейниц ва Капабланка пас аз садсолаҳо таҳия хоҳанд кард, интизор буданд, монанди ахамияти назорати марказй ва координацияи кисмхо.

Аммо мероси ӯ аз доираи техника берун меравад. Лусена фахмид, ки шохмот забони универсалист, бе зарурати калима фикру андешахои мураккабро баён карда метавонад. Дар Аврупое, ки бо ҷангҳо ва догмаҳо тақсим шудааст, тахта ба замини бетараф табдил ёфт, ки ашрофон, рӯҳониён ва савдогарон ақли худро чен карда метавонистанд. Ин ҷиҳат “дипломатй” аз шохмот, ки пас аз садсолаҳо дар бозиҳои монанди Фишер против Спасский дар миёнаи ҷанги сард зоҳир хоҳад шуд., решахои худро аз эчодиёти Лусена дорад. Чунон ки муаррих Дэвид Шенк кайд мекунад, “Шоҳмот ва шоҳмот замоне ба дунё омад, ки вай бозии шоҳонаро қатъ карда, ба бозии ғояҳо табдил ёфт.”.

Муаммои китобе, ки қариб аз байн рафт

Хой, танҳо чанд нусхаи аслии Такрори ишк ва санъати шохмот, дар китобхонаҳо, ба монанди дайри Эл Эскориал ё Китобхонаи Бритониё парокандаанд. Камёфт будани он на танхо бо гузашти вакт, балки барои он, барои садсолаҳо, Он матни хурд ҳисобида мешуд. Коллекторони асри 19 онро дубора кашф карданд, аммо арзиши аслии он танҳо дар асри 20 эътироф карда шуд., вакте ки муаррихон ба пай-до кардани пайдоиши шохмотн хозира шуруъ карданд. Аҷиб ин аст, ки Лусена, муаллифе, ки барои нигоҳ доштани дониш талош мекард, қариб дар фаромӯшӣ гум шудааст.

Ин сарнавишти тасодуфӣ худи табиати шоҳмотро инъикос мекунад: бозӣ, ки ба шарофати қобилияти мутобиқ шуданаш зинда мемонад. Лусена на танҳо қоидаҳои ҳуҷҷатгузорӣ; лахзаеро, ки шохмот шавку хавас буданро бас карда, ба як фан табдил ёфт, хуччат-дор карда буд. Китоби шумо, дар охир, хотиррасон мекунад, ки инқилобҳо на ҳамеша баланд садо медиҳанд. Баъзан, хомушй ба амал меояд, дар тахта 64 касиллас, ки дар он пиёда малика шуда, рафти таърихро тагьир дода метавонад.

Мероси Лусена моро даъват мекунад, ки дар бораи шоҳмот ҳамчун системаи зинда андеша кунем, дар таҳаввулоти доимӣ. Хой, Вақте ки зеҳни сунъӣ маҳдудиятҳои эҷодиёти инсонро зери шубҳа мегузорад, эчодиёти у ахамияти нав пайдо мекунад. Магар шоҳмоти муосир нест, бо муҳаррикҳо ва алгоритмҳои он, тавсеаи он кӯшиши аввалини ба низом даровардани бесарусомонӣ? Лусена на танҳо китоб навишт; боби якуми хикояеро, ки хануз ба охир нарасидааст, навишт. Ва чунон ки ҳар як бозигари хуб медонад, Дар шохмот — чун дар хаёт — санъати хакикй дар галаба нест, балки дар фахмидани бозй.

Агар ин саёҳат дар бораи пайдоиши шоҳмот муосир шавқу ҳаваси шуморо ба вуҷуд оварда бошад, Мо шуморо даъват менамоем, ки бифаҳмед, ки бозӣ чӣ гуна буд оинаи тамаддунҳо дар давоми таърих, ё кашф кардани дарсҳои пинҳоние, ки шӯро метавонад барои ҳаёти ҳаррӯза пешниҳод кунад. Чаро, дар охир, шохмот на танхо бозй: Ин забонест, ки моро бо гузашта мепайвандад ва моро ба оянда омода месозад.